Ciona intestinalis
Bu sayfadaki bilgilerin Powerpoint Sunumunu (ppt dosyasını) www.sunumbankasi.net adresinde bulabilirsiniz You can find the powerpoint presentation of this web page content at www.sunumbankasi.net
You can find the powerpoint presentation of this web page content at www.sunumbankasi.net
Pylum : Chordata
Subpylum :Tunicata
Clasis : Ascidiacea
Ordo :Enterogona
Family : Phlebobranchiata
Subfamily : Cionidae
Genus : Ciona
Species : intestinalis
Linnaeus , 1767
Chordata pylumunun önemli üyesi olan tunicatlar aslında yanlız yaşayan bireylerdir. Vucutları silindiriksi bir yapıdadır. Dallanma göstermeyip tek uzunluk gösteren canlılardır. Dorsal lamina içinde bazı bölümler meydana gelir. Özofagus, karın ve de bağırsak lopları dallanmalı, rectum ise uzun vede düzgün bir yapıya sahiptir. Ovaryum bağırsak lopları içerisinde bulunur. Testisleri ise karında ve bağırsak örtüsü üzerinde dağılış gösterirler.
Sekil 1
Vücut büyüklükleri 10cm veya daha uzun,yumuşak ve retracktil,silindirik,boru seklindeki sifonlar (içine su çektikleri veya dışarıya su verdikleri boru seklinde organlar) baş uçtadır. Çoğunlukla grimsi yeşilimsi renklerdedir ama portakal renkli olanları da gözlemlenmiştir. Ülkemizde ise mavi ve şeffaf olanlarının yaşadığı yerler bulunmaktadır.
Şekil 2
İngiliz adalarının güneyinde Nisan-Kasım aylarında; kuzeyinde Temmuz-Eylül aylarında; Norveç’in batısında Mayıs-Ağustos aylarında; Napoli’de ise yılın her anında üreyebilirler. Türkiyede ise mart aylarında ve ege kıyıları ile Akdenizin bazı kesimlerinde yaşadığı yerler tespit edilmiştir. Fakat Ciona daha çok Avrupa da yayılış gösteren bir canlıdır. Türleri gemilerin üzerinde,limanların duvarında ve şamandıralarda bol bulunduğu yerlerdir. Spitsbergen’den güneye doğru Avrupa sahilleri boyunca, Akdeniz içine ve genellikle dağınık bir şekilde dünyanın her yerinde bulunurlar, özelliklede limanlarda yayılış gösterirler. Sahilden itibaren 500m derinliğe kadar yaşamlarını sürdürebilirler.
Şekil 3 Şekil 4
NASIL TANIYABİLİRİZ : Vücut silindirik, yumuşak ve retraktil çıkıntılı anterior sifonlar; bağlı posterior uçla sonlanıyor. Transparan görünümlü şeffaf gri-yeşilimsi renklerde; boyları 10cm’den daha büyük olabiliyor.
GENEL DAGILIMLARI :Genellikle kozmopolit bir dağılım gösterir.
BESLENMELERİ : Genel olarak bütün kordatlar şeklinde beslenirler. Vucutlarına aldıkları su sayesinde plankton girişi olur ve beslenmelerini sağlarlar
DAĞILIMLARI : Spitsbergen; bütün Norveç sahilleri; İsveç, Danimarka, Hollanda sahilleri; İngiliz ada sahilleri; Faeroe adalarında bulunurlar.
KARAKTERİSTİK ÖZELLİKLERİ: Ergin bireyleri denizlerde sesil olarak yaşarlar ve yutak yarıkları dışında diğer kordalılara çok az benzerler. Ağızdan alınan su (bu kısım suyun giriş sifonu olarak adlandırılır) geniş bir yutağa geçer. Oradaki yutak yarıklarında süzülerek atrium adı verilen boşluğa ulaşır. Buradan da suyun çıkış sifonu ile dışarı atılır. Yutak yarıklarının hem beslenmede hem de gaz alış verişinde görevi vardır. Bu kısım bir süzgeç gibi görev yapar ve kendisine ulaşan sudaki küçük besin parçacıklarını ayıklar. Besin parçaları endostil olarak adlandırılan yutağın kirpikli ve girintili çıkıntılı kısımlarındaki bir mukus tabakası tarafından yakalanır ve bu tabaka ile özafagusa ve oradan da mideye taşınır.
Serbest olarak hareket eden tunikat larvaları diğer kordalılara daha çok benzerlik gösterirler. Bilateral simetrili ince uzun vücutları ve uzun kuyrukları ile kurbağa larvalarını andırırlar. Kuyruk bölgesinde iyi gelişmiş bir sinir kordonu ve onun altında da bir notokort bulunur. Larvalar bir yere tutunup erginleşmek üzere metamorfoz geçirmeye başlayınca notokortu ve sinir şeridinin büyük bir bölümünü kaybeder.
Şekli 6
Aşağıda bulunan ( şekil 7 ) resimde de oldugu gibi cionanın yönü solunum suyunun hareket yolunu göstermektedir. Su, giriş sifonundan yutak yarıklarına oradan atriuma geçer ve daha sonra çıkış sifonundan vücudu terk eder. Oksijen, yutak yarıklarında sudan absorbe edilir; böylece yutak yarıkları solungaç görevi yaparlar. Yutağa su ile taşınan besin parçacıkları, yutak yarıklarından geçmezler ve yutaktan özofagusa taşınırlar. Bu sayede cionanın madde alışı sağlanır.
Şekil 7 Şekil 8
KAYNAKLAR :
1 ) ASCIDIACEA , R. H. MILLAR
2 ) www.geocities.com/marine
3 ) www.genoscope.cns.fr
4 ) www.marinebi.com
5) www.marlin.ac.uk
Hasan Laçin
04 – 01 – 4430